Chiều 2/3, trong khuôn khổ lễ khai mạc chuỗi trưng bày chuyên đề, không gian sắp đặt “Vũ điệu xuân” của nghệ sĩ Nguyễn Đức Phương chính thức ra mắt công chúng, mang đến một trải nghiệm thị giác rực rỡ và giàu năng lượng.
Tác phẩm được kiến tạo từ hệ thống roi tuồng làm bằng vật liệu tái chế, treo trên giàn tre mộc mạc, tạo thành cấu trúc mở với những nhịp điệu chuyển động mềm mại trong không gian. Sự kết hợp giữa tre – chất liệu truyền thống gắn bó với đời sống văn hóa Việt – cùng các dải màu tươi sáng đã tạo hiệu ứng thị giác sinh động, gợi cảm giác chuyển động liên hồi như nhịp mùa xuân đang lan tỏa.
Ngôn ngữ tạo hình của tác phẩm dung hòa tinh thần dân gian và tư duy sắp đặt đương đại, mở ra cuộc đối thoại giữa truyền thống và sáng tạo mới. Hình ảnh roi vút lên giữa không trung gợi liên tưởng đến Thánh Gióng – biểu tượng của ý chí quật cường và sức mạnh dân tộc. Đồng thời, việc sử dụng chất liệu gần gũi với thiên nhiên còn chuyển tải thông điệp về tái tạo, phát triển bền vững và niềm tin vào tương lai.
Chia sẻ về cảm hứng sáng tác, nghệ sĩ Nguyễn Đức Phương cho biết “Vũ điệu xuân” bắt nguồn từ hình ảnh roi trong nghệ thuật tuồng truyền thống. Trong tuồng, roi ngựa không chỉ là đạo cụ sân khấu mà còn mang tính ước lệ, tượng trưng cho khí phách và tinh thần anh hùng, gắn với quan niệm “Kỳ mã sánh anh hùng”. Mỗi cán roi mang một màu sắc riêng, thể hiện tính cách nhân vật; chính hệ thống màu sắc giàu tính biểu trưng ấy đã được anh phát triển thành một sắp đặt thị giác mang hơi thở đương đại.
Nhân dịp Xuân Bính Ngọ, tác giả mong muốn tạo nên một “lễ hội sắc màu”, nơi những cán roi không chỉ gợi chuyển động sân khấu mà hòa vào vũ điệu không gian, gửi gắm ước vọng về nguồn năng lượng mới và sự hanh thông. Qua đó, công chúng – đặc biệt là giới trẻ – có thể tiếp cận văn hóa dân gian bằng một góc nhìn gần gũi, cởi mở và sáng tạo hơn.
Nghệ sĩ cũng bày tỏ tình cảm đặc biệt với Bảo tàng Hà Nội – nơi lưu giữ ký ức và chiều sâu văn hóa của Thủ đô ngàn năm văn hiến. Theo anh, bảo tàng không chỉ gìn giữ quá khứ mà còn là điểm khởi đầu cho sự kế thừa, làm mới và nuôi dưỡng đời sống văn hóa hôm nay, để di sản thực sự sống động trong bối cảnh đương đại.
Cùng với không gian sắp đặt “Chiến tranh và Hòa bình”, “Vũ điệu xuân” góp phần phát huy giá trị di sản, tăng cường hoạt động giáo dục thông qua nghệ thuật đương đại. Hai trưng bày với sắc thái biểu đạt khác nhau đã tạo nên một chỉnh thể hài hòa, mở rộng cách tiếp cận ký ức chiến tranh bằng tinh thần nhân văn, khách quan và hướng tới tương lai.
Thông qua những thử nghiệm mới mẻ này, Bảo tàng Hà Nội tiếp tục khẳng định vai trò là một thiết chế sáng tạo, nơi di sản không còn nằm yên sau tủ kính mà được đánh thức bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại – kết nối quá khứ với hiện tại, lan tỏa thông điệp về hòa bình, sáng tạo và phát triển bền vững.
Thúy Nga