Cứ 5 năm một lần, người dân làng Văn Lôi, xã Tiến Thắng lại nô nức tổ chức Lễ hội Canh nông – một sinh hoạt văn hóa dân gian đặc sắc, mang đậm dấu ấn của nền văn minh lúa nước. Xuân Bính Ngọ 2026 (ngày 5 tháng Giêng), Lễ hội trở lại trong niềm mong đợi, trở thành dịp để con dân trong làng hướng về cội nguồn, tri ân các bậc tiền nhân đã có công khai khẩn ruộng đồng, biến bãi hoang thành bờ xôi ruộng mật.
Làng Văn Lôi, xã Tiến Thắng từ bao đời nay tự hào với truyền thống văn hiến lâu đời. Đình làng – nơi thờ Đức Thành Hoàng Lũ Lũy Đại Vương, vị danh tướng tài ba thời Trưng Vương – không chỉ là không gian tâm linh linh thiêng mà còn là trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng, nơi lưu giữ hồn cốt của một vùng quê lúa.
Hội Canh nông làng Văn Lôi được tổ chức theo chu kỳ 5 năm một lần, vì thế mỗi kỳ hội đều được chuẩn bị công phu, chu đáo, hội tụ sự tham gia của đông đảo người dân trong làng. Đây không chỉ là dịp cầu mong “Quốc thái dân an – Mưa thuận gió hòa”, mà còn là không gian kết nối cộng đồng, lan tỏa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” và triết lý “Dĩ nông vi bản” – lấy nghề nông làm gốc.
Trong Lễ hội Canh nông, nếu phần Lễ diễn ra trang nghiêm, thành kính trước anh linh tiên tổ thì phần Hội lại rộn ràng, sinh động với những tích trò dân gian tái hiện trọn vẹn chu trình sản xuất nông nghiệp truyền thống. Tiêu biểu là hình tượng Ông Sấm với tiếng hô vang “Ầm! Ầm! Ầm!”, động tác phun nước tạo mưa xuân mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc, thể hiện ước vọng giao hòa đất trời, mùa màng tươi tốt.
Cùng với đó, các tích trò cày bừa, cấy lúa, đối đáp giao duyên giữa thợ cày – thợ cấy được tái hiện sinh động, biến lao động vất vả thành ngày hội của tiếng cười và niềm tin. Đặc biệt, tại Lễ hội Canh nông Xuân Bính Ngọ 2026, hình ảnh lãnh đạo địa phương trực tiếp xuống đồng cày ruộng cùng bà con càng làm nổi bật tinh thần đoàn kết, đồng lòng giữa chính quyền và Nhân dân, tiếp nối truyền thống trọng nông của cha ông.
Một nét độc đáo khác của Lễ hội Canh nông là sự lồng ghép tích trò Người bán bút lông và Thầy đồ dạy học. Quan niệm “Làm ruộng để ấm cái bụng, học chữ để sáng cái trí” được thể hiện rõ nét qua hình ảnh lớp học bên sân đình, khẳng định truyền thống hiếu học, trọng chữ nghĩa của người dân nơi đây, dù chân lấm tay bùn vẫn luôn hướng tới tri thức và hiền tài.
Cao trào của Lễ hội Canh nông là màn Rước cây lúa. Cây lúa xanh tốt, bông trĩu hạt được rước vào đình như một báu vật, biểu tượng cho thành quả lao động, cho sự kết tinh của mồ hôi, trí tuệ và ân đức đất trời.
Không chỉ dừng lại ở giá trị nghi lễ, Lễ hội Canh nông làng Văn Lôi Xuân Bính Ngọ 2026 còn mang thông điệp sâu sắc trong bối cảnh hiện đại: gìn giữ bản sắc văn hóa giữa nhịp sống công nghiệp hóa; tăng cường gắn kết cộng đồng; khơi dậy khát vọng xây dựng quê hương ngày càng văn minh, giàu đẹp nhưng vẫn đậm đà hồn quê Việt.
Tiếng trống hội vang lên trong mùa xuân mới không chỉ mở đầu cho một mùa vụ mới mà còn là lời hứa của thế hệ hôm nay với tổ tiên: tiếp nối truyền thống, giữ đất, giữ làng và bồi đắp những giá trị văn hóa bền vững cho mai sau.
Tiến Thắng