Lan tỏa sáng tạo, mở ra những khả năng mới cho làng nghề Hà Nội

 Ngày 13/7, tại Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, Ban Tổ chức Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 đã tổ chức trao giải và bế mạc Summer Camp “Re:Craft 2026 – Làng nghề tái sinh”.

Nằm trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, chương trình  thuộc “Đề án Phát triển thủ công đương đại trên nền tảng di sản làng nghề” do Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Hà Nội và Tạp chí Kiến trúc (Hội Kiến trúc sư Việt Nam) phối hợp triển khai, với sự đồng hành của UNESCO, UN-Habitat, Tập đoàn SOVICO, Công ty CP Gỗ An Cường, Tổng Công ty Viglacera cùng các nghệ nhân từ các làng nghề truyền thống. Đặc biệt, chương trình có sự tham gia của 11 trường Đại học: Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội (Đơn vị đăng cai), Trường ĐH Văn hóa Hà Nội, Trường ĐH FPT, Trường ĐH Mở Hà Nội, Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật, Trường ĐH Mỹ thuật công nghiệp, Trường ĐH Xây dựng Hà Nội, ĐH Phương Đông, Trường ĐH Greenwich Việt Nam, Đại học Phenikaa, Trường ĐH Hoà Bình.

Summer Camp quy tụ hơn 100 sinh viên đến từ 11 trường đại học trên địa bàn Hà Nội và khu vực phía Bắc. Các đội được tổ chức theo mô hình liên ngành, kết hợp kiến thức về thiết kế, kiến trúc, mỹ thuật, văn hóa, truyền thông và kinh tế sáng tạo để nghiên cứu, phát triển ý tưởng cùng 5 làng nghề truyền thống của Hà Nội gồm sơn mài Hạ Thái, gốm Kim Lan, rối nước Đào Thục, mây tre đan Phú Vinh và thêu Quất Động.

Điểm khác biệt của chương trình là sinh viên không chỉ làm việc trong xưởng thiết kế mà còn trực tiếp đến các làng nghề khảo sát thực địa, gặp gỡ nghệ nhân, tìm hiểu quy trình sản xuất và đời sống văn hóa địa phương.

Từ đó, các nhóm phân tích những yếu tố được xem là “DNA thiết kế” của từng làng nghề như chất liệu, màu sắc, họa tiết, kỹ thuật và câu chuyện văn hóa để phát triển các sản phẩm mang hơi thở đương đại.

Bên cạnh việc thiết kế sản phẩm theo chủ đề “Re:Design”, các nhóm còn xây dựng phương án định vị thương hiệu (Re:Brand), đề xuất khả năng ứng dụng, thương mại hóa (Re:Create) và thực hiện các sản phẩm truyền thông số (Re:Connect) nhằm lan tỏa giá trị của làng nghề đến cộng đồng.

Một trong những điểm nhấn của Summer Camp năm nay là hạng mục “Re:Connect”, nơi sinh viên kể câu chuyện về các làng nghề bằng video ngắn trên nền tảng số. Từ những góc nhìn mới mẻ của người trẻ, các sản phẩm truyền thông về gốm Kim Lan, thêu Quất Động, sơn mài Hạ Thái, mây tre đan Phú Vinh hay rối nước Đào Thục.

Tính đến thời điểm chốt kết quả, các video Re:Connect đã ghi nhận hơn 310.000 lượt xem và hơn 10.000 lượt tương tác trên các kênh truyền thông của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy câu chuyện làng nghề, khi được kể bằng ngôn ngữ gần gũi của người trẻ, có khả năng lan tỏa rộng rãi tới cộng đồng.

Các đề án được đánh giá bởi Hội đồng chuyên môn gồm các chuyên gia, đại diện cho các lĩnh vực kiến trúc, mỹ thuật, văn hóa, truyền thông, kinh tế sáng tạo và quản lý văn hóa.

Hội đồng đã làm việc trên tinh thần nghiêm túc, đánh giá các sản phẩm theo các tiêu chí về ý tưởng thiết kế, khả năng ứng dụng, giá trị văn hóa và hiệu quả truyền thông.

Bà Bùi Thị Thanh Hương, Tổng biên tập Tạp chí Kiến trúc (Hội Kiến trúc sư Việt Nam) cho biết các thành viên Hội đồng giám khảo đã đánh giá các sản phẩm thiết kế không chỉ là bài tập sáng tạo trong khuôn khổ workshop thông thường mà còn như những đề xuất ban đầu của một dự án đầu tư, có khả năng tiếp tục hoàn thiện, thử nghiệm và phát triển trong tương lai: “Summer Camp “Re:Craft 2026 – Làng nghề tái sinh” được tổ chức như một xưởng sáng tạo mở, nơi các nghệ nhân, nhà thiết kế, giảng viên và sinh viên cùng gặp gỡ, nghiên cứu, đối thoại và đồng sáng tạo, hướng tới những giải pháp thiết kế mang giá trị văn hóa, xã hội và kinh tế.

Đây thực sự là một thử nghiệm giáo dục thực tiễn mang tính vĩ mô, hiện thực hóa cam kết của Thủ đô trong mạng lưới “Thành phố Sáng tạo” của UNESCO. Chương trình là cầu nối thực chất giúp dịch chuyển từ việc “tổ chức lễ hội” sang “xây dựng hệ sinh thái sáng tạo đô thị bền vững”, nơi di sản văn hóa không bị đóng băng trong tủ kính mà trở thành nguồn tài nguyên sống động, đồng hành cùng kinh tế tri thức.”

Tại Lễ bế mạc, Ban Tổ chức đã trao giải cho những nhóm có đề án xuất sắc, ghi nhận các ý tưởng thiết kế giàu tính ứng dụng, giá trị văn hóa và hiệu quả truyền thông.

Sự thành công của Summer Camp Re:Craft 2026 cho thấy khi năng lực sáng tạo của tuổi trẻ được định hướng bởi các chuyên gia, được kết nối với tri thức bản địa của nghệ nhân, di sản làng nghề có thể được nhìn nhận như một nguồn lực sống động, có khả năng tiếp tục chuyển hóa trong đời sống hôm nay.

Chương trình cũng góp phần cụ thể hóa định hướng của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026: Thúc đẩy các thực hành sáng tạo dựa trên giá trị bản địa, khuyến khích mô hình hợp tác liên ngành và tạo thêm không gian để người trẻ tham gia vào quá trình bảo tồn, làm mới và phát triển di sản đô thị.

Theo Ban Tổ chức, sau Summer Camp, các sản phẩm và đề án nổi bật sẽ tiếp tục được hoàn thiện để trưng bày tại Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, qua đó tạo cơ hội tiếp cận các doanh nghiệp, quỹ đầu tư và tổ chức văn hóa quốc tế, mở ra những khả năng mới cho làng nghề Hà Nội trong hành trình phát triển công nghiệp văn hóa và sáng tạo.

Đức Minh