Tối 24/7/2026, tại Rạp Đại Nam, phố Huế, Hà Nội, chương trình nghệ thuật “Nét duyên Chèo Hà thành” đã đưa khán giả bước vào không gian chèo truyền thống qua những tích chèo, trích đoạn chèo cổ được dàn dựng công phu, cô đọng và giàu cảm xúc.
Với thời lượng khoảng 60 phút, chương trình vừa giữ gìn cốt cách, tinh thần của chèo cổ, vừa mang đến một diện mạo sân khấu mới mẻ dưới bàn tay dàn dựng của đạo diễn, NSND Nguyễn Tiến Dũng.
Dòng chảy nghệ thuật liền mạch, giàu cảm xúc
Thay vì trình diễn các trích đoạn riêng lẻ, NSND Nguyễn Tiến Dũng đã xử lý linh hoạt, kết nối từng lớp diễn thành một dòng chảy nghệ thuật xuyên suốt. Khán giả được dẫn dắt qua nhiều cung bậc cảm xúc: từ hài hước đến bi thương, từ những hoạt cảnh dân gian mộc mạc đến những lớp diễn trữ tình, sâu lắng.
Trong không gian ấy, con người, tâm hồn và đời sống sinh hoạt của người Việt được tái hiện sinh động bằng ngôn ngữ đặc trưng của nghệ thuật chèo. Các trích đoạn, tiết mục diễn ra liên tục, không bị ngắt quãng, tạo thành một chỉnh thể thống nhất, vừa gần gũi, quen thuộc, vừa hấp dẫn và mới lạ.
Qua cách tổ chức sân khấu đó, “Nét duyên Chèo Hà thành” không chỉ là một chương trình biểu diễn mà còn trở thành không gian nghệ thuật tổng hợp, giới thiệu đến công chúng những giá trị tiêu biểu của sân khấu chèo truyền thống.
Mở đầu chương trình là tiết mục múa, hát “Vỡ nước”, tái hiện không khí sinh hoạt dân gian và không gian nghệ thuật đặc trưng của chèo. Tiếp đó là những trích đoạn nổi tiếng như “Thị Mầu lên chùa”, “Súy Vân giả dại”, “Lưu Bình – Dương Lễ”, cùng các thế múa quạt truyền thống, làm nổi bật ngôn ngữ hình thể uyển chuyển, giàu tính biểu cảm của nghệ thuật chèo.
Những vai diễn để lại dấu ấn
Trong trích đoạn “Thị Mầu lên chùa”, nghệ sĩ Thanh Huyền đã khắc họa thành công hình tượng Thị Mầu – cô gái con phú ông lẳng lơ, táo bạo nhưng cũng đầy tinh nghịch. Ánh mắt, nụ cười, động tác hình thể giàu biểu cảm kết hợp với giọng hát trong sáng đã mang đến một Thị Mầu sinh động, duyên dáng – một trong những hình tượng tiêu biểu của chèo cổ Việt Nam.
Trích đoạn “Súy Vân giả dại” có sự tham gia của Quang Dương trong vai Kim Nham, Trúc Mai trong vai Mụ Kim và Hồng Thắm trong vai Súy Vân. Với khả năng hát, múa và diễn xuất nhuần nhuyễn, nghệ sĩ Hồng Thắm đã thể hiện đầy cảm xúc bi kịch của một người phụ nữ bất hạnh, lấy đi nước mắt của nhiều khán giả.
Ở trích đoạn “Lưu Bình – Dương Lễ”, các nghệ sĩ Quang Trưởng trong vai Lưu Bình, Xuân Trường trong vai Dương Lễ và Diệu Linh trong vai Châu Long đã tái hiện xúc động cuộc hội ngộ của những con người trọng tình, trọng nghĩa. Qua câu chuyện về tình bạn, nghĩa vợ chồng, những phẩm chất tốt đẹp của người Việt Nam như thủy chung, nhân hậu và sống trọn nghĩa, vẹn tình được thể hiện sâu sắc.
Khép lại chương trình là trích đoạn “Phù thủy sợ ma”, mang đến cho khán giả những tiếng cười sảng khoái. Nghệ sĩ Tiến Đạt đã thể hiện vai Phù thủy bằng lối diễn sinh động, duyên dáng cùng những miếng hài hóm hỉnh, làm nổi bật nghệ thuật trào lộng đặc sắc của sân khấu chèo truyền thống.
Đặc biệt, màn tung hứng giữa các nghệ sĩ trong trích đoạn đã tạo nên bầu không khí vui tươi, gần gũi, tăng sự giao lưu và tương tác giữa sân khấu với khán giả.
Truyền thống hòa quyện cùng công nghệ sân khấu hiện đại
Bên cạnh diễn xuất của các nghệ sĩ, hệ thống âm thanh, ánh sáng và mỹ thuật sân khấu cũng góp phần quan trọng làm nên thành công của đêm diễn. Công nghệ ánh sáng được sử dụng linh hoạt, phù hợp với từng lớp diễn, giúp mở rộng không gian nghệ thuật và mang đến những trải nghiệm thị giác mới cho người xem.
Các hoạt động giao lưu, tương tác trực tiếp trong chương trình cũng giúp khán giả không chỉ thưởng thức mà còn hiểu thêm về những nét đặc sắc của nghệ thuật chèo. Qua đó, khoảng cách giữa nghệ sĩ và công chúng được thu hẹp, đưa chèo truyền thống đến gần hơn với khán giả đương đại, đặc biệt là giới trẻ và du khách.
Mở đầu chuỗi chương trình nghệ thuật mang thương hiệu Hà Nội
Phát biểu khai mạc chương trình, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Lê Thị Ánh Mai cho biết: Thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị và các chủ trương của Thành phố, Sở Văn hóa và Thể thao đã tham mưu Thành phố xây dựng các chương trình nghệ thuật chất lượng cao mang thương hiệu Hà Nội, hướng tới biểu diễn thường xuyên, phục vụ Nhân dân và khách du lịch, từng bước hình thành những sản phẩm văn hóa đặc trưng của Thủ đô.
“Nét duyên Chèo Hà thành” là chương trình mở đầu cho định hướng đó. Chương trình là sự kết hợp giữa tinh hoa nghệ thuật Chèo truyền thống với hơi thở của Hà Nội hôm nay, được dàn dựng theo hướng vừa giữ gìn giá trị cốt lõi của nghệ thuật dân tộc, vừa đáp ứng nhu cầu thưởng thức của công chúng đương đại.
“Thông qua chương trình, chúng tôi mong muốn giới thiệu vẻ đẹp văn hóa, lịch sử và con người Hà Nội bằng ngôn ngữ nghệ thuật Chèo, đồng thời từng bước xây dựng một sản phẩm biểu diễn định kỳ, trở thành điểm đến văn hóa hấp dẫn đối với du khách trong nước và quốc tế”. Bà Lê Thị Ánh Mai nhấn mạnh.
Tiếp nối chương trình này, vào 20 giờ ngày 30/7/2026, Nhà hát Ca Múa Nhạc Thăng Long sẽ ra mắt chương trình “Chuyện Hà Nội – Một ngày rất Hà Nội”. Vào 20 giờ ngày 10/8/2026, Nhà hát Cải lương Hà Nội sẽ giới thiệu vở diễn “Người con gái Hà thành”.
Trong tháng 9/2026, Nhà hát Kịch Hà Nội dự kiến đưa vở “Những người con Hà Nội” vào biểu diễn thường xuyên; đồng thời, Nhà hát Múa Rối Thăng Long sẽ giới thiệu chương trình nghệ thuật chất lượng cao mới.
Các chương trình sẽ được tổ chức biểu diễn định kỳ, từng bước hình thành hệ thống sản phẩm nghệ thuật mang thương hiệu Hà Nội, góp phần xây dựng Thủ đô trở thành điểm đến văn hóa hấp dẫn đối với du khách trong nước và quốc tế.
Thành công của “Nét duyên Chèo Hà thành” không chỉ góp phần bảo tồn, phát huy giá trị nghệ thuật truyền thống mà còn mở ra hướng xây dựng những sản phẩm công nghiệp văn hóa có chất lượng, phục vụ công chúng và khách du lịch.
Thông qua ngôn ngữ sân khấu truyền thống được thể hiện bằng cách tiếp cận mới, chương trình góp phần quảng bá hình ảnh Thăng Long – Hà Nội nghìn năm văn hiến, đồng thời lan tỏa những giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc trong đời sống đương đại.
Quy – An