Hạ tầng luôn được xem là “mạch máu” của nền kinh tế và là nền tảng để một đô thị phát triển bền vững. Đối với Hà Nội, đầu tư hạ tầng không chỉ nhằm giải quyết những điểm nghẽn trước mắt mà còn mở ra những không gian phát triển mới, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo động lực tăng trưởng dài hạn.
Thành phố luôn nhất quán quan điểm, phát triển hạ tầng chiến lược là một trong những đột phá ưu tiên hàng đầu, hạ tầng phải đi trước một bước để dẫn dắt phát triển đô thị, thu hút đầu tư và nâng cao chất lượng sống của người dân.
Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm vừa được công bố đã xác lập mô hình phát triển đa trung tâm, đa cực, đa tầng, phát triển theo định hướng giao thông công cộng khối lượng lớn; khai thác hiệu quả không gian trên cao, không gian ngầm và không gian số; hình thành các cực tăng trưởng mới, các trung tâm đổi mới sáng tạo, tài chính, thương mại, logistics và công nghiệp công nghệ cao.
Theo Quy hoạch, Hà Nội sẽ có mạng lưới đường sắt đô thị với tổng chiều dài khoảng 1.153 km, trở thành trục xương sống của hệ thống giao thông công cộng, kết nối khu vực trung tâm với các đô thị vệ tinh, các trung tâm tài chính, công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và các cực tăng trưởng mới của Thành phố. Đây cũng là nền tảng để phát triển các đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD), đang được nhiều quốc gia trên thế giới áp dụng thành công.
Việc Thành phố đã đồng loạt khởi công 5 tuyến đường sắt đô thị, đánh dấu bước chuyển mạnh trong tiến trình hiện thực hóa mạng lưới metro của Thủ đô. Khi các tuyến metro được kết nối đồng bộ với hệ thống xe buýt, bến trung chuyển, các khu đô thị, trung tâm thương mại và dịch vụ, không chỉ việc đi lại của người dân thuận tiện hơn mà còn hình thành những không gian phát triển kinh tế mới, giảm dần sự phụ thuộc vào phương tiện cá nhân và hướng tới xây dựng một đô thị xanh, hiện đại.
Bên cạnh hệ thống metro, Thành phố đang tập trung nguồn lực đầu tư hàng loạt công trình hạ tầng giao thông chiến lược. Nổi bật là tuyến đường Vành đai 4 – Vùng Thủ đô; các tuyến đường vành đai tiếp theo; các trục hướng tâm kết nối trung tâm với các khu vực phát triển mới; cùng nhiều cây cầu vượt sông Hồng như cầu Tứ Liên, cầu Trần Hưng Đạo, cầu Ngọc Hồi và các công trình kết nối liên vùng.
Khi các công trình này được hoàn thành, không chỉ áp lực giao thông nội đô được giảm bớt mà còn mở rộng không gian phát triển về phía Bắc, phía Đông và phía Tây thành phố, tăng cường kết nối Hà Nội với các tỉnh trong Vùng Thủ đô. Đây là điều kiện quan trọng để phát triển logistics, công nghiệp công nghệ cao, thương mại, dịch vụ và các khu đô thị hiện đại.
Cũng theo Quy hoạch, Hà Nội sẽ phát triển theo mô hình gồm 9 cực tăng trưởng, 9 trung tâm lớn và 9 trục động lực, tạo nền tảng tái cấu trúc không gian đô thị trong giai đoạn phát triển mới. Cụ thể:
(1) Cực Trung tâm – khu vực nội đô lịch sử và mở rộng (Hữu ngạn Sông Hồng): Cực Văn hóa – Lịch sử – Chính trị (trung tâm đầu não chính trị hành chính, tài chính và văn hóa cốt lõi của Thủ đô; phát triển đô thị Thể thao, xác lập sông Nhuệ là trục xanh chiến lược đa mục tiêu: Tích hợp hệ sinh thái tự nhiên, điều tiết thủy văn và hạ tầng giao thông xanh, đóng vai trò hành lang cảnh quan chủ đạo dẫn dắt không gian từ ngoại vi vào lõi đô thị trung tâm).
(2) Cực phía Bắc (thuộc vùng Đông Anh – Mê Linh – Sóc Sơn cũ): Cực động lực Hội nhập (Đô thị dịch vụ, thương mại quốc tế, tài chính, logistics gắn với Cảng hàng không quốc tế cửa ngõ Nội Bài; khu thương mại tự do; trung tâm công nghiệp công nghệ cao).
(3) Cực phía Đông (thuộc vùng Gia Lâm – Long Biên cũ): Cực động lực Cửa ngõ và Thương mại Dịch vụ (Phát triển các tổ hợp thương mại quy mô vùng, cảng cạn (ICD), trung tâm logistics hiện đại gắn với trục Quốc lộ 5 và Cao tốc Hà Nội – Hải Phòng kết nối Thủ đô với tam giác kinh tế động lực phía Đông (Hải Phòng – Quảng Ninh).
(4) Cực phía Nam (thuộc vùng Phú Xuyên – Ứng Hòa cũ): Cực động lực Công nghiệp và Logistics (Đô thị logistics – công nghiệp công nghệ cao, y tế, dịch vụ liên vùng, đầu mối giao thông đa phương thức gắn với Sân bay thứ 2 phía Nam Hà Nội, đường sắt tốc độ cao, cảng sông).
(5) Cực phía Nam, Tây Nam là đô thị Vân Đình – Đại Nghĩa: Đô thị cảnh quan sinh thái hai bên sông và di sản, tín ngưỡng gắn với Sân bay thứ 2 phía Nam Hà Nội.
(6) Cực phía Tây Nam (thuộc vùng Xuân Mai – Chương Mỹ cũ): Đô thị Giáo dục, Đào tạo, Y tế gắn với nghỉ dưỡng sinh thái.
(7) Cực phía Tây (Hòa Lạc): Đô thị khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và Giáo dục, khu thương mại tự do. Trọng tâm là Khu công nghệ cao Hòa Lạc và Đại học quốc gia Hà Nội. Gắn kết với trục phát triển kết nối các tỉnh phía Tây (Phú Thọ, Sơn La,…).
(8) Cực phía Tây Bắc (đô thị Sơn Tây – Ba Vì): Đô thị văn hóa lịch sử, du lịch nghỉ dưỡng gắn với rừng quốc gia, núi Tản – sông Đà, nhiệm vụ an ninh – quốc phòng; kết nối với các đô thị Vĩnh Yên, Vĩnh Phúc, Việt Trì – Phú Thọ.
(9) Cực Sông Hồng: Là cực phát triển và không gian cảnh quan đặc biệt, đa chức năng; Là trung tâm Văn hóa, Tài chính, Dịch vụ thương mại, du lịch và là động lực phát triển mới của Thủ đô.
Song hành với giao thông, Hà Nội cũng đẩy mạnh đầu tư hạ tầng kỹ thuật đô thị như hệ thống cấp nước, thoát nước, phòng chống ngập úng, xử lý môi trường, phát triển năng lượng xanh và hạ tầng số.
Việc xây dựng các trung tâm dữ liệu, nền tảng số và hạ tầng viễn thông hiện đại sẽ góp phần thúc đẩy phát triển chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng đô thị thông minh, nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành cũng như chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Thành phố cũng dành nguồn lực lớn để phát triển hạ tầng xã hội. Các chương trình phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, cùng với việc đầu tư đồng bộ hệ thống trường học, bệnh viện, thiết chế văn hóa, thể thao, các trung tâm đổi mới sáng tạo và công trình công cộng sẽ góp phần bảo đảm quá trình đô thị hóa diễn ra theo hướng bền vững, lấy con người làm trung tâm của sự phát triển.
Hà Nội đang bước vào một giai đoạn phát triển mới. Những tuyến metro đang được triển khai, những cây cầu mới bắc qua sông Hồng, những tuyến vành đai từng bước hoàn thiện, cùng hệ thống hạ tầng số và hạ tầng xã hội được đầu tư đồng bộ sẽ tạo nên nền tảng cho một đô thị hiện đại, thông minh và phát triển bền vững. Khi các dự án hạ tầng chiến lược được hoàn thành, Hà Nội sẽ không chỉ tháo gỡ các điểm nghẽn về giao thông và đô thị, mà còn hình thành một cấu trúc phát triển mới, kết nối hiệu quả các cực tăng trưởng, mở rộng không gian phát triển và nâng cao sức hấp dẫn của môi trường đầu tư./.
Bài phát thanh tuyên truyền tải về tại đây./.