Bảo tồn phải gắn liền với khai thác, sử dụng hợp lý và phát huy giá trị công trình, khu vực thông qua các hoạt động: giáo dục, nghiên cứu khoa học, du lịch văn hóa, công nghiệp văn hóa và không gian sáng tạo. Việc khai thác phải bảo đảm nguyên tắc không làm biến dạng, không ảnh hưởng đến các giá trị lịch sử, văn hóa, kiến trúc và cảnh quan nguyên gốc.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà vừa ký ban hành Quyết định số 119/QĐ- UBND ngày 20/8/2026 quyết định Quy định tiêu chí, điều kiện và tổ chức thực hiện chính sách khuyến khích, hỗ trợ cá nhân, tổ chức bảo vệ và phát huy giá trị khu vực có giá trị văn hóa, lịch sử; công trình kiến trúc có giá trị trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Đối tượng áp dụng là các cơ quan quản lý nhà nước, chính quyền địa phương và các tổ chức, đơn vị có liên quan đến việc tổ chức, triển khai thực hiện Quy định này. Tổ chức, cộng đồng dân cư, hộ gia đình, dòng họ và cá nhân là chủ sở hữu, người quản lý hoặc người sử dụng hợp pháp các khu vực, công trình thuộc phạm vi điều chỉnh của Quy định. Các tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài tham gia đầu tư, tài trợ, đóng góp tự nguyện, hợp tác nghiên cứu, bảo vệ và phát huy giá trị các khu vực, công trình theo quy định của pháp luật.
Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân được hỗ trợ:
Cung cấp đầy đủ, chính xác hồ sơ, tài liệu liên quan và phối hợp chặt chẽ với cơ quan nhà nước trong quá trình thẩm định, thực hiện, kiểm tra.
Quản lý, sử dụng kinh phí hỗ trợ đúng mục đích, đúng nội dung được phê duyệt; chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của các hồ sơ, tài liệu đã cung cấp.
Quản lý, bảo vệ, duy trì và phát huy giá trị khu vực, công trình theo đúng phương án đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt; tuyệt đối không thực hiện hành vi làm sai lệch, biến dạng các yếu tố gốc cấu thành giá trị di sản.
Đối với các dự án có quy mô lớn, phải bổ sung phương án quản lý, vận hành và khai thác hiệu quả sau khi hoàn thành đầu tư.
Quyết định nêu rõ, chính sách của Thành phố mang tính chất hỗ trợ, khuyến khích; hoàn toàn không thay thế trách nhiệm của chủ sở hữu, người quản lý hoặc người sử dụng hợp pháp trong việc quản lý, bảo vệ, duy tu và bảo dưỡng công trình theo quy định của pháp luật.
Bảo tồn phải gắn liền với khai thác, sử dụng hợp lý và phát huy giá trị công trình, khu vực thông qua các hoạt động: giáo dục, nghiên cứu khoa học, du lịch văn hóa, công nghiệp văn hóa và không gian sáng tạo. Việc khai thác phải bảo đảm nguyên tắc không làm biến dạng, không ảnh hưởng đến các giá trị lịch sử, văn hóa, kiến trúc và cảnh quan nguyên gốc.
Các tổ chức, cá nhân khi tham gia đầu tư, quản lý, khai thác các khu vực, công trình phải tuân thủ các nguyên tắc sau:
Việc khai thác, sử dụng phải phù hợp với quy hoạch, quy chế quản lý và chức năng của công trình; bảo đảm giữ gìn tối đa các yếu tố gốc, tính xác thực, tính toàn vẹn và không làm biến dạng cảnh quan, môi trường di sản.
Tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật về di sản văn hóa, kiến trúc, xây dựng; bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của cộng đồng dân cư và các bên liên quan.
Việc huy động, quản lý và sử dụng các nguồn lực đóng góp tự nguyện, tài trợ phải bảo đảm nguyên tắc công khai, minh bạch, đúng mục đích, hiệu quả và tuân thủ các quy định pháp luật về tài chính.
Các sở, ban, ngành liên quan: Theo chức năng, nhiệm vụ được giao có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch trong quá trình tổ chức triển khai thực hiện Quy định này…
Quyết định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 31/8/2026. Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc, các cơ quan, tổ chức, cá nhân kịp thời phản ánh về Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch để tổng hợp, báo cáo Ủy ban nhân dân Thành phố xem xét, quyết định.
Thanh Bình