Sáng 13-3, Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội tổ chức tọa đàm với chủ đề “Sửa đổi Luật Thủ đô: Làn sóng mới cho không gian sáng tạo của công nghiệp văn hóa”.
Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển bền vững. Tinh thần đó tiếp tục được khẳng định trong Nghị quyết 80-NQ/TƯ về phát triển văn hóa Việt Nam, trong đó, nhấn mạnh việc phát huy giá trị văn hóa và sức mạnh con người Việt Nam như một nguồn lực nội sinh quan trọng cho sự phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Là địa phương đầu tiên cả nước có riêng một Nghị quyết chuyên đề về công nghiệp văn hóa, Hà Nội cho thấy tầm nhìn xa cũng như sự quan tâm đặc biệt tới lĩnh vực này. Sau hơn 3 năm triển khai Nghị quyết số 09-NQ/TU ngày 22-2-2022 của Thành ủy Hà Nội, ngành công nghiệp văn hóa Thủ đô đã đạt được nhiều kết quả vượt bậc, đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế toàn thành phố.
Đặc biệt, Đại hội Đảng bộ thành phố Hà Nội nhiệm kỳ 2025-2030 xác định phát triển công nghiệp văn hóa là ngành kinh tế mũi nhọn, gắn liền với định vị “Thành phố sáng tạo”. Mục tiêu là biến văn hóa thành động lực phát triển bền vững, đưa Hà Nội trở thành trung tâm công nghiệp văn hóa hàng đầu Việt Nam và khu vực Đông Nam Á.
Vì vậy, dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) đưa ra những cơ chế, chính sách đặc thù, góp phần bảo tồn di sản, phát huy bản sắc văn hóa Thăng Long – Hà Nội, đồng thời, tạo động lực mới cho sự phát triển văn hóa và kinh tế sáng tạo của Thủ đô trong thời gian tới. Đó cũng là lý do, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội tổ chức tọa đàm với chủ đề “Sửa đổi Luật Thủ đô: Làn sóng mới cho không gian sáng tạo của công nghiệp văn hóa”.
Diễn giả tham dự toạ đàm có: Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Phạm Xuân Tài; Trưởng Văn phòng Luật sư NHQuang&Cộng sự Nguyễn Hưng Quang.
Tại tọa đàm, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Phạm Xuân Tài khẳng định, văn hóa là lợi thế đặc biệt của Thủ đô Hà Nội. Nguồn lực, lợi thế đó thể hiện ở một số điểm: Hà Nội là thành phố của di sản với kho tàng di sản rất đồ sộ.
Theo thống kê, Hà Nội có gần 6.000 di tích, 1.793 di sản văn hóa phi vật thể, 6 di sản được UNESCO vinh danh, 351 bảo vật quốc gia. Hà Nội cũng có 1.500 làng nghề và làng có nghề. Hà Nội còn có phố cổ, các công trình kiến trúc mang lại giá trị về văn hóa, lịch sử và mỹ thuật. Đây là một nguồn lực đặc biệt mà không có nhiều đô thị có được.
Hà Nội có hệ sinh thái sáng tạo, các công trình văn hóa rất lớn của Trung ương trên địa bàn; các viện nghiên cứu, trường đại học; đội ngũ nhà khoa học, văn nghệ sĩ đông đảo, trình độ cao đóng trên địa bàn. Đây là nguồn lực, thuận lợi rất lớn đối với Hà Nội khi tập trung phát triển công nghiệp văn hóa.
“Ngành Văn hóa và Thể thao Thủ đô phấn đấu đạt tỷ lệ đóng góp 5% GRDP của thành phố năm 2026, tạo đà thực hiện mục tiêu 9% GRDP đến năm 2030. Đóng góp này thể hiện sự tham gia của công nghiệp văn hóa vào phát triển kinh tế của Thủ đô là rất lớn”, ông Phạm Xuân Tài nêu.
Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp vừa tổ chức Phiên họp thẩm tra sơ bộ dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) để chuẩn bị nội dung phục vụ Phiên họp thứ 55 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (tháng 3-2026, đợt 2). Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) gồm 9 Chương, 36 Điều. Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng cho biết, hồ sơ dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) đủ điều kiện trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, cho ý kiến.
Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) đề cập quy định tổ chức, hoạt động, cơ chế quản lý, chính sách ưu đãi, hỗ trợ phát triển trung tâm công nghiệp văn hóa, các loại hình thiết chế văn hóa khác… Như vậy, sẽ tạo hành lang pháp lý thúc đẩy hình thành và phát triển các không gian văn hóa – sáng tạo, gắn kết giữa bảo tồn giá trị văn hóa với phát triển kinh tế, du lịch và dịch vụ, góp phần xây dựng Thủ đô trở thành trung tâm văn hóa lớn của cả nước và khu vực. Nếu được thông qua, các quy định này sẽ giúp ngành công nghiệp văn hoá của Hà Nội phát triển mạnh mẽ.
Với những quy định phân quyền cho HĐND thành phố Hà Nội tại dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi), đồng chí Nguyễn Xuân Tài bày tỏ sự phấn khởi, bởi như vậy sẽ tăng tính chủ động, linh hoạt trong ban hành chính sách. HĐND thành phố có thẩm quyền ban hành những chính sách riêng, đặc biệt là trong lĩnh vực công nghiệp văn hoá; đồng nghĩa với việc tăng hiệu quả thực thi. Bởi, chính quyền địa phương luôn thấu hiểu các lợi thế cũng như những thách thức khi áp dụng chính sách vào thực tế. Ngoài ra, khi phân quyền cũng giảm được thủ tục hành chính, giảm thời gian. Các lợi thế này sẽ thúc đẩy đầu tư về lĩnh vực văn hoá.
Trong khi đó, luật sư Nguyễn Hưng Quang, Trưởng Văn phòng Luật sư NHQuang & Cộng sự bày tỏ, dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) đề xuất phân quyền mạnh mẽ cho HĐND thành phố Hà Nội. Sự phân quyền này sẽ giúp Hà Nội tăng tính chủ động, linh hoạt trong quản lý và ban hành chính sách.
Đáng chú ý, với các chính sách về thu hút các nhà đầu tư vào Hà Nội, đặc biệt là lĩnh vực văn hóa, luật sư nêu, các chính sách về ưu đãi, trọng dụng, bồi dưỡng nhân tài, nguồn nhân lực chất lượng cao cho Hà Nội trong dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) đều đề cập, mở rộng với các hoạt động văn hóa.
Dự thảo Luật có quy định, UBND thành phố quyết định việc bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích cấp quốc gia, di tích quốc gia đặc biệt. Việc giao UBND thành phố quyết định quản lý, cấp phép đối với một số lĩnh vực cụ thể xuất phát từ yêu cầu thực tiễn là các hoạt động này diễn ra thường xuyên, đa dạng, có tính đặc thù cao, đòi hỏi phải kịp thời xem xét, quyết định để đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế – xã hội, đồng thời bảo đảm hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Tại toạ đàm, các diễn giả đã trao đổi, làm rõ những điểm mới trong dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) liên quan lĩnh vực văn hóa, thể thao, du lịch và những cơ hội mở ra khi dự thảo Luật được thông qua, đi vào thực tiễn.